قلیون وسیله‌ای است که برای کشیدن تنباکوهای سنتی مانند تنباکوی برازجان و خوانسار و تنباکوهای میوه‌ای با طعم‌های دلچسب و متنوع مانند تنباکوی دوسیب، نعناع، هندوانه، پرتقال، هلو و… استفاده می‌شود. استفاده از قلیون به صدها سال قبل برمی‌گردد. مردم هند و ایران از مصرف‌کنندگان قدیمی قلیون هستند. امروزه در اکثر مهمانی‌ها، جشن‌ها و دورهمی‌ها قلیون وجود دارد و محال است به سفره‌خانه یا کافه‌ها سنتی و قهوه‌خانه‌ها بروید و افرادی را در حال کشیدن قلیان نبینید. بعضی از مردم اعتقاد دارند که کشیدن قلیون به خاطر عبور دود از آب کوزه، هیچ عوارضی ندارد ولی این فکر به طور کامل اشتباه می‌باشد. اگر کسی حتی قلیون نکشد و فقط یک ساعت در معرض دود تنباکو قرار بگیرد، معادل این است که 6 تا 8 نخ سیگار کشیده است. حالا تصور کنید کسی که دود را وارد ریه‌های خود می‌کند، چه مقدار نیکوتین وارد خون او می‌شود. ضرر کشیدن تنباکوهای معسل و میوه‌ای به مراتب بیشتر از تنباکوهای سنتی است زیرا در این تنباکوها علاوه بر نیکوتین مواد شیمیایی خطرناکی نیز وجود دارد. برای آشنایی بیشتر شما با لیست مضرات قلیون در این مقاله قصد داریم به طور مفصل تک تک مضرات قلیون را توضیح دهیم. لطفا تا پایان مقاله ما را همراهی کنید.

1- افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی

در دود قلیون مقدار زیادی گاز سمی مونوکسید کربن وجود دارد.‌ مونوکسید کربن باعث کاهش اکسیژن خون شده و روی قلب افراد قلیانی تاثیرات مخربی دارد. نرسیدن اکسیژن کافی به بدن باعث می‌شود که قلب، مغز، ریه‌ها و دیگر اندام‌های مهم بدن بدون حضور اکسیژن عملکرد خوبی نداشته باشند. نیکوتین موجود در دود قلیون نیز تعداد ضربان قلب و فشار خون را بالا می‌برد. بالا رفتن فشار خون به مرور زمان باعث گشاد شدن و پارگی رگ‌ها شده و به سیستم قلبی عروقی آسیب می‌زند. به خاطر همین مضرات افراد قلیانی بیشتر در معرض سکته قلبی، حمله‌های قلبی، لخته شدن خون در رگ‌ها، خونریزی و آنوریسم  قرار دارند.

2- افزایش خطر ابتلا به انواع سرطان

در لیست مضرات قلیان می‌توان ابتلا به انواع مختلف سرطان را نیز  قرار داد. همانطور که می‌دانید برای سوزاندن تنباکو داخل قلیون، از زغال گداخته استفاده می‌کنند. دود حاصل از تماس تنباکو با زغال حاوی مقدار زیادی نیکوتین و مونوکسید کربن و هیدروکربن‌های چند حلقوی آروماتیک است‌. این مواد سمی سرطانزا هستند. در خون افرادی که اعتیاد به مصرف دخانیات دارند، مقدار زیادی آنتی ژن CEA یا کارسینوامبریونیک وجود دارد. این آنتی ژن باعث ایجاد تومورهای سرطانی در بدن می‌شود. با کشیدن قلیون ابتلا به سرطان‌های دهان، کبد، مثانه، ریه، مری، پانکراس، معده، خون و… را در بدن خود بیشتر می‌کنید.

3- ناباروری مردان

یکی دیگر از مضرات قلیان کاهش مقدار اسپرم در اندام تناسلی مردان است. تحرک و طول عمر اسپرم در مردان قلیانی کاهش می‌یابد و همین امر باعث می‌شود که در سلول‌های جنسی تغییرات زنتیکی رخ دهد و جنین‌هایی که تشکیل می‌شوند سالم نباشند. دلیل این اختلال وجود فلزاتی مانند کروم، سرب، کبالت و… در دود قلیون است.

4- تاثیر منفی در باروری و بارداری زنان

قلیون به اندازه سیگار جلوه بدی در جامعه ندارد و در سال‌ها اخیر مصرف قلیون در بین دخترهای جوان و خانم‌ها عادی شده است.  یکی از مضرات قلیون این است که با ایجاد مشکل در سلامتی رحم بانوان باعث ناباروری شده و سقط جنین را نیز افزایش می‌دهد‌‌. یائسگی زودرس و پوکی استخوان از دیگرمضرات قلیون برای خانم‌ها هستند.‌ کیفیت تخمک زنان قلیانی بسیار پایین می‌آید و همین موضوع باعث می‌شود که احتمال باروری تخمک کاهش یابد.‌ به همین دلیل است که پزشکان متخصص زنان و زایمان همواره به خانم‌ها توصیه می‌کنند که یک سال قبل از اقدام به بارداری از مصرف هر گونه سیگار و قلیان بپرهیزند‌ و از همسران خود نیز بخواهند که هرگز در حضور آن‌ها دخانیات مصرف نکنند. زیرا همانطور که می‌دانید دود سیگار و قلیان نه تنها باعث ایجاد عوارض در بدن فرد مصرف‌کننده می‌شود بلکه برای اطرافیان آن‌ها نیز مضر است.‌ جنین در شکم مادران قلیانی دچار استرس می‌شود و نسبت به انقباضات رحمی در هنگام زایمان تحمل کمی دارد. نوزادانی که مادر آن‌ها در دوران بارداری قلیون می‌کشیده وزن بسیار کمی دارند و اغلب دچار بیماری‌های تنفسی هستند‌.

5- پیری زودرس پوست

پوست برای شادابی و طراوت به آب و اکسیژن کافی نیاز دارد. دود تنباکو مانع از رسیدن اکسیژن کافی به پوست می‌شود. بنابراین می‌توان گفت که پیری زودرس پوست یکی از مهمترین و واضح‌ترین مضرات قلیون می‌باشد. اگر به پوست افرادی که قلیون می‌کشید دقت کرده باشید، متوجه حلقه سیاهی دور چشمان آن‌ها خواهید شد. این افراد چین و چروک‌های بیشتری نسبت به هم سن و سال‌های خود دارند و پوست آن‌ها به دلیل کشیدن قلیان یکی دو درجه تیره‌تر از قبل می‌شود.

6- پوکی استخوان

کلسیم یکی از عناصر ضروری و مورد نیاز بدن است که موجب استحکام استخوان‌ها و دندان‌ها می‌شود. بدن انسان با خوردن شیر و لبنیات کلسیم را جذب می‌کند. با کشیدن قلیون جذب کلسیم با مشکل مواجه شده و فرد دچار پوکی استخوان خواهد شد.‌ نبود کلسیم در بدن زنان منجر به یائسگی زودرس، تخریب هورمون‌‌های زنانه و کاهش وزن می‌شود. پوکی استخوان از مهمترین مضرات قلیون و نوشیدن مشروبات الکلی محسوب می‌شود.

7- تاثیر منفی بر سلامت دهان و دندان

هنگامی که فرد شلنگ قلیون را بین دو لب خود قرار می‌دهد و دود تنباکو را استشمام می‌کند، این دود به سطح دندان‌های او برخورد می‌کند. به مرور زمان دود سمی قلیان به مینای دندان آسیب زده و باعث پوسیدگی دندان می‌شود‌. خراب شدن دندان‌ها، التهاب و تورم لثه، خشکی دهان، ایجاد بوی بد در دهان، فاسد شدن بزاق و سرطان دهان از دیگر مضرات قلیون به شمار می‌روند.‌

8- اختلال در بهبود سریع زخم‌ها

اگر در قسمتی از بدن کسانی که قلیون می‌کشند، زخمی به وجود آید، مدت زمات زیادی طول می‌کشد که آن زخم بهبود یابد. چون مواد مضر داخل قلیان اجازه بازسازی به سلول‌های دفاعی بدن را نمی‌دهد. دیر خوب شدن زخم‌های گوارشی نیز جزء مضرات قلیون هستند.

9- بی‌خوابی

همانطور که در بخش‌های قبلی اشاره کردیم، دود قلیون حاوی مقدار زیادی مونوکسید کربن است. این گاز جزء گازهای سمی به شمار می‌رود و باعث کاهش سطح اکسیژن خون می‌شود. کاهش اکسیژن نیز عوارضی مانند بی خوابی‌های شبانه و سکته قلبی و مغزی را در پی دارد.

10- افزایش مشکلات ریوی

طبق تحقیقات انجام شده آمار بیماری سل و برونشیت مزمن و سرطان ریه در افراد قلیانی روز به روز در حال افزایش است. خارش گلو، سرفه، خس خس، گرفتگی سینه و..‌ از مضرات قلیون برای ریه‌ها هستند. مواد سمی دود قلیون در ریه ها رسوب می‌کنند و باعث ایجاد عفونت در گلو و دستگاه تنفسی می‌شوند.

11- افزایش خطر ابتلا به بیماری ام اس

اخیرا مشاهده شده که آمار ابتلا به بیماری ام اس مخصوصا در جوانان مصرف کننده قلیان بالا رفته است. برای کاهش مضرات قلیون هر چه زودتر باید استعمال تنباکو را متوقف کرد و دنبال راه‌هایی برای ترک اعتیاد به قلیان بود. دلیل اصلی اعتیاد به قلیون وجود ماده اعتیادآور نیکوتین در برگ‌های گیاه توتون است. توتون بعد از خشک شدن و طی فرآیندی به تنباکو تبدیل می‌شود.

12- افزایش بیماری‌های عفونی

در دورهمی‌های دوستانه و در برخی از سفره‌خانه‌ها معمولا قلیان را با یک شلنگ مشترک استفاده می‌کنند و خبری از سرشلنگ مختص به هر شخص نیست‌. بیماری‌های عفونی مثل هپاتیت، کرونا، سرماخوردگی و… از طریق کشیدن قلیان با شلنگ مشترک نیز انتقال می‌یابند. برای جلوگیری از مضرات قلیون درباره انتقال بیماری‌های عفونی هرگز از یک شلنگ برای چند نفر استفاده نکنید.‌

در این مقاله لیست مضرات قلیون را به طور کامل توضیح دادیم. این لیست شامل  مضراتی مانند افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی، افزایش خطر ابتلا به انواع سرطان، ناباروری مردان، تاثیر منفی در باروری و بارداری زنان، پیری زودرس پوست، پوکی استخوان، تاثیر منفی بر سلامت دهان و دندان، اختلال در بهبود سریع زخم‌ها، بی‌خوابی، افزایش مشکلات ریوی، افزایش خطر ابتلا به بیماری ام اس و افزایش بیماری‌های عفونی می‌باشد.